Novo kritičko oživljavanje dela Florike Štefan

Apstrakt

Florika Štefan (1930–2016) bila je jugoslovenska pesnikinja rumunske nacionalnosti i jedna od retkih autorki svog porekla koja je uspela da pronađe mesto u kanonu jugoslovenske književnosti. Njena poezija vrednovana je u skladu sa dominantno maskulinim politikama druge polovine 20. veka, zbog čega je u književnoj kritici zavredila status liričarke. Kao rezultat toga, značajan deo njenog književnog, ali i vanknjiževnog zalaganja, ostaje marginalizovan i u senci naglašenog sentimentalizma posleratnog pesništva. Inicijalna ideja ovog rada počiva na ginokritičkoj hipotezi da je žensko autorstvo neophodno podvrgnuti reviziji, odnosno ponovnom čitanju iz feminističkog ugla kako bi se identifikovale teme, motivi i postupci koji su bili potisnuti unutar ustanovljene kritičke paradigme. Cilj je rasvetljavanje do sada, u potpunosti ili delimično, neistraženih segmenata stvaralačkog opusa pesnikinje i prevrednovanje njenog statusa u okviru književnoistorijskog toka jugoslovenske književnosti. Korpus za ovo istraživanje sačinjen je od kritičkih tekstova na srpskom i rumunskom jeziku publikovanih tokom druge polovine prošlog veka sa izuzetkom nekoliko kritika nastalih nakon 2000. godine, kao i odabrane poezije ove autorke. Analizom se potvrđuje da stvaralaštvo Florike Štefan nadilazi okvire ljubavne lirike u koje je bilo smešteno. Na osnovu toga, glavni doprinos rada je repozicioniranje autorke u kontekstu jugoslovenske književnosti.